In 1979 dobberden talloze Vietnamese bootvluchtelingen rond op de Chinese zee. Onder de dokters van Artsen zonder Grenzen die hen te hulp kwamen, ontstond een fundamentele discussie: journalisten mee aan boord om de wereld te laten zien wat daar gebeurde, of niet? Mede-oprichter Bernard Kouchner vond van wel, en startte daarom een nieuwe NGO, Dokters van de Wereld, die de focus naast verzorgen ook meer wilde leggen op getuigen. Daarnaast kwam er aandacht voor het duurzaam verankeren van de inspanningen ter plaatse, door samenwerking met lokale organisaties en/of overheden die dan na een paar jaar zelfstandig verder kunnen. Bovendien wil Dokters van de Wereld ook ‘bij ons’ medische zorg verstrekken aan wie daar (nog) geen toegang tot heeft, altijd met het oog op een (re)ïntegratie van de patiënt in de reguliere gezondheidszorg.
Intussen zijn er in vijftien landen afdelingen, elk met een sterke kern van vrijwillige medici allerhande: artsen, tandartsen, diëtisten, kinesisten … maar ook sociaal assistenten en psychologen. Sinds De Crisis merken zij en sterke verschuiving naar in armoede verzeild rakende ‘autochtonen’. Zo deelt Dokters van de Wereld Griekenland tegenwoordig zelfs voedselpakketten uit aan verkommerende bejaarden.
Elke nationale afdeling functioneert onafhankelijk. Voor hun werking in het buitenland coördineren ze uiteraard wie wat doet, eventueel in samenwerking met mekaar. Er zijn daartoe internationale bijeenkomsten en werkbezoeken over en weer voor overleg en onderlinge inspiratie. Samenwerking in het buitenland is er uiteraard bij noodhulp na een ramp, zoals na de aardbeving in Haïti, waar dan sowieso meerdere NGO’s bij betrokken zijn. Dokters van de Wereld was en is ook werkzaam in conflictgebieden, nu o.a. in Syrië, maar ook tijdens de Balkanoorlog. In die regio lopen nog steeds lokale projecten, waaronder een aantal met de daar sterk gemarginaliseerde Roma.
Een Europees project, dat feiten en cijfers verzamelt over de situatie van de gezondheidszorg in onze unie met de bedoeling druk uit te oefenen op het Europees beleid, wordt wel centraal vanuit Parijs aangestuurd. Ook bij de VN wordt de expertise van Dokters van de Wereld geapprecieerd, wat hen een consultatieve status opleverde bij de economische en sociale raad. Dit jaar loopt op dat niveau de campagne Names not Numbers, om de aandacht te vestigen op het belang van gezinsplanning.
In België werkt Dokters van de Wereld sinds 1993. Het begon met zorgcentra in Brussel en in Antwerpen. Voor elke patiënt bekijkt men daar hoe die toegang kan krijgen tot het reguliere zorgnet. Er wordt een medisch profiel opgemaakt, waarna de arts de klachten behandelt. Zo’n consult duurt heel wat langer dan gebruikelijk, want mensen die in overlevingsmodus staan, stellen een doktersbezoek vaak lang uit, en leggen dan meteen een hele waslijst mankementen op tafel. Bovendien spreken veel patiënten een taal die een tolk noodzakelijk maakt. Op het medisch overlegmoment bespreekt het team dan nog of bepaalde patiënten misschien niet eerder psychologische steun nodig hebben. Omdat niet iedereen de weg vindt naar het zorgcentrum, houdt Dokters van de Wereld Antwerpen in de winter ook zitdagen in de centra voor daklozenopvang.
Recent kwamen er twee zorgcentra bij in ons land: één in La Louvière en één in Oostende, dat in samenwerking met het Oostendse CAW specifiek voor transitvluchtelingen zorgt. Er is voor het opvolgen van hun dossiers ook contact met Dokters van de Wereld Engeland.
Dit alles en meer (luister naar de audio) kwamen Jeroen Janssens, verantwoordelijke evenementen en fondsenwerving, en Kathleen Debruyne, coördinator van de Antwerpse projecten, in onze studio vertellen.

Podcast: Play in new window | Download