{"id":14656,"date":"2018-10-27T13:11:27","date_gmt":"2018-10-27T11:11:27","guid":{"rendered":"http:\/\/redactie.radiocentraal.be\/Home\/?p=14656"},"modified":"2018-10-27T13:11:27","modified_gmt":"2018-10-27T11:11:27","slug":"de-f-35-deal-subsidiemachine-voor-een-aanvalswapen","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/redactie.radiocentraal.org\/home\/de-f-35-deal-subsidiemachine-voor-een-aanvalswapen\/","title":{"rendered":"de F-35 deal: Subsidiemachine van een Aanvalswapen"},"content":{"rendered":"<p><figure style=\"width: 227px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"\" src=\"http:\/\/redactie.radiocentraal.org\/2018\/180324_F35.jpg\" width=\"227\" height=\"142\" \/><figcaption class=\"wp-caption-text\">Bron: Wikipedia (creat.Commmons)<\/figcaption><\/figure><br \/>\nSedert 2013 lieten leger en defensieministers verstaan dat ze de F-35 als vervanger van de F-16 wilden. Gisteren werd die keuze geformaliseerd door de regering. In de communicatie werd vooral\u00a0 de kost geminimaliseerd.<br \/>\nOngeveer vier milard zou de aankoop kosten, 600 miljoen minder dan eerder voorzien. Bovendien wordt een groot deel van die kost &#8216;gecompenseerd&#8217;.<\/p>\n<blockquote><p><strong><em> &#8220;De F-35 wordt getest op aanval met kernwapens tegen Rusland.\u00a0 Willen we dat wel? We hebben nog geen politici daarvoor zien pleiten.&#8221;<\/em> <\/strong><\/p><\/blockquote>\n<p><strong>Lene van <a href=\"https:\/\/www.vredesactie.be\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Vredesactie<\/a><\/strong> licht toe: &#8220;De vier miljard is de kost van de aankoop. De totale kost over de levensduur vanhet toestel bedraagt 15 miljard. Dat is een cijfer van defensie zelf. Of het toestel minder zal kosten dan verwacht dat moeten we nog zien. De prijs van het toestel schommelde sterk de afgelopen jaren. We kennen de details niet van de offertes.\u00a0 Het is een constante in dit dossier dat er zeer geheimzinnig gedaan wordt omdat het over bedrijfsgeheimen zou gaan. De discussies gebeuren dus achter gesloten deuren en dan komt men naar buiten met een beslissing zonder parlementaire controle.&#8221;<!--more--><br \/>\n<u><strong>SUBSIDIEMACHINE<\/strong><\/u><br \/>\n&#8220;Het systeem van de zogenaamde &#8216;compensaties&#8217; is toch wat eigenaardig.\u00a0 Vroeger ging iemand van het ministerie van economiscche zaken samenzitten met de bedrijven en werd onderhandeld hoeveel contracten, met welke waarde en bij welke bedrijven zouden geplaatst worden. Het ging daarbij niet noodzakelijk om toeleveranciers van de wapenproducenten. In het verleden heeft een Amerikaanse stad ooit bussen van Van Hool aangekocht als compensatie.\u00a0 Bepaalde bedrijven krijgen gegarandeerde contracten dus het systeem komt neer up een subsidi\u00ebring van de bedrijven. Men heeft het over &#8217;terugverdieneffecten&#8217;, maar diegene die terugverdienen zijn de bedrijven die de contracten krijgen.&#8221;<br \/>\n&#8220;Aangezien Europa subsidi\u00ebring van bedrijven niet toelaat is kan dit systeem van &#8216;compensaties&#8217; niet meer toegepast worden. Het gevolg is dat het nu nog minder duidelijk is waarover die compensaties in verband met de F-35 gaan. We horen dat er zelfs niets meer op papier kan gezet worden omdat dit zou aantonen dat het over subsidi\u00ebring en dus concurrentievervalsing gaat.&#8221;<br \/>\n&#8220;Wat betreft de compensaties uit het verleden zijn er voor een aantal contracten wel dossiers bijgehouden met de zogenaamde terugverdieneffecten. Maar het is heel moeilijk om te bewijzen dat de contracten die gerealiseerd zijn na een aankoop enkel het resultaat waren van die aankoop. &#8221;<br \/>\n<u><strong>AANVALSWAPEN<\/strong><\/u><br \/>\nVredesactie heeft niet alleen bedenkingen bij het financieel aspect van de aankoop maar vraagt zich ook af waar de toestellen voor zullen dienen: &#8220;Er wordt altijd gezegd dat het over defensie gaat, dus de verdediging van ons luchtruim. Daarvoor volstaan 6 toestellen. Maar kijk ook eens waarop de\u00a0 F-35 getest wordt tijdens de zogenaamde &#8216;war games&#8217;: op het voorkomen van de verovering van Taiwan door China, of op de herovering van Taiwan met het toestel.\u00a0 Een ander scenario dat bekeken werd is een aanval met kernwapens tegen Rusland.\u00a0 Willen we dat wel? We hebben daarvoor nog geen politici zien pleiten. &#8221;<\/p>\n<blockquote><p><em><strong>&#8220;In IS gebied was onzichtbaarheid van de toestellen helemaal geen noodzaak. In tegendeel, want het ging om operaties in druk bevlogen luchtruim met deelname van verschillende partijen waaronder de Russen.&#8221;<\/strong> <\/em><\/p><\/blockquote>\n<p>&#8220;Een ander mogelijk gebruik van de F-35&#8217;s zijn missie&#8217;s zoals we die in het verleden deden. Maar die waren geen succes.\u00a0 We zouden graag eerst een evaluatie zien van wat de operaties in LYbi\u00eb, Siri\u00eb, Irak en Afganistan hebben opgeleverd.\u00a0 Volgens mij waren die geen succes.\u00a0 IS heeft veel grondgebied verloren maar bestaat nog en de vraag is of het beest niet elders de kop opsteekt, in Lybi\u00eb bijvoorbeeld.\u00a0\u00a0 We hebben landen platgebombardeerd en we noemen dat een succes omdat een bepaalde groep niet meer zichtbaar is. Maar er zijn veel slachtoffers gevallen en welke voedingsbodem hebben we gecreeerd voor welke groepen in de toekomst? Het debat moet dringend gevoerd worden. &#8221;<br \/>\n&#8220;De F-35 wordt dus ook getest op het gebruik van kernwapens. De regering doet vaag over het gebruik van kernwapens als het over de F-35 gaat, maar elders wordt wel gesteld dat ze hun taken binnen de NAVO willen behouden waarmee ge\u00efnsinueerd wordt dat Belgi\u00eb niet van plan is om de &#8216;nucleaire taak&#8217; neer te leggen. &#8221;<br \/>\n<u><strong>STEALTH<\/strong><\/u><br \/>\n&#8220;De F-35\u00a0 is het enig toestel dat stealth capaciteit heeft (en dus bijna onzichtbaar is voor radars). Maar de stealth capaciteit is een enigzins absurd gegeven: Ik zou graag horen van een politicus waarom we dat nodig hebben, in welk scenario? Dat is nodig voor (aanvals)operaties waarvan ik me niet kan voorstellen dat de Belgische regering zich zal engageren? In IS gebied was de onzichtbaarheid van de toestellen helemaal geen noodzaak. In tegendeel, want het ging om operaties in druk bevlogen luchtruim met deelname van verschillende partijen, ook de Russen. Er zijn trouwens ook al wapenproducenten die beweren dat ze radars op de markt zullen brengen die stealth toetstellen w\u00e9l kunnen zien.\u00a0 De vraag is dus of stealth echt wel een verschil zal maken. &#8221;<\/p>\n<blockquote><p><em><strong>&#8220;Het parlement heeft\u00a0 niet de bevoegdheden om zich \u00e9cht te moeien in de dossiers maar heeft ook niet erg zijn best gedaan. &#8220;<\/strong><\/em><\/p><\/blockquote>\n<p><u><strong>DEMOCRATISCHE CONTROLE<\/strong><\/u><br \/>\n&#8220;We hebben de afgelopen twee jaar gekeken naar de parlementaire controle op lopende operaties en stelden vast dat die mank loopt. Het parlement heeft niet echt de bevoegdheden om zich te moeien in de dossiers maar heeft ook niet erg zijn best gedaan.\u00a0 Er was een degelijke evaluatie beloofd van de militaire operaties in Irak en Syri\u00eb maar die is er nooit gekomen en het parlement heeft er ook nooit op aangedrongen. Het aankoopdossier gonsde vanaf het begin van de geruchten maar het parlement is er niet in geslaagd om de procedure stop te zetten omdat er dingen gebeurden die niet konden. Bijvoorbeeld over de voorkeur van de luchtmacht en de voormalige minister van defensie, of over de vraag van de kernwapens, de be\u00efnvloeding binnen de cel die de aankoop opvolgt. Dit is allemaal zonder gevolg gebleven. <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Andrew_Feinstein\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Andrew Feinstein<\/a> was twee jaar geleden bij Vredesactie\u00a0 tegast. Volgens hem is de zaak eenvoudig: Wapenaankopen gaan over veel geld en er er gebeurt veel in het geheim. Als je een kleine club mensen met heel veel geld in heel donkere kamertjes samenzet dan gebeuren er dingen die niet in orde zijn.&#8221;<br \/>\n<u><strong>ONDERAANNEMER<\/strong><\/u><br \/>\nMet de aankoop reduceren we onszelf tot onderaannemer van de VSA stelt Vredesactie: &#8220;Het gaat over een hoogtechnologisch toestel dat we kopen van Lockheed Martin, een Amerikaans bedrijf . Maar we krijgen niet alles. We krijgen\u00a0 de broncodes niet en we zullen dus niet in staat zijn om de toestellen te opwaarderen. Als de Amerikanen niet akkoord gaan met wat we doen met de toestellen kunnen ze de ondersteuning stopzetten. Er kan politieke druk uitgeoefend worden en dat is niet denkbeeldig met een leider zoals Donald Trump in de VSA. &#8220;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sedert 2013 lieten leger en defensieministers verstaan dat ze de F-35 als vervanger van de F-16 wilden. Gisteren werd die keuze geformaliseerd door de regering. In de communicatie werd vooral\u00a0 de kost geminimaliseerd. Ongeveer vier milard zou de aankoop kosten, 600 miljoen minder dan eerder voorzien. Bovendien wordt een groot deel van die kost &#8216;gecompenseerd&#8217;. &hellip; <a href=\"https:\/\/redactie.radiocentraal.org\/home\/de-f-35-deal-subsidiemachine-voor-een-aanvalswapen\/\" class=\"more-link\">Continue reading <span class=\"screen-reader-text\">de F-35 deal: Subsidiemachine van een Aanvalswapen<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[27,28],"tags":[382],"class_list":["post-14656","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-oorlog-en-vrede","category-politiek-nationaal-provinciaal-gewestelijk","tag-f-35"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/redactie.radiocentraal.org\/home\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14656","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/redactie.radiocentraal.org\/home\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/redactie.radiocentraal.org\/home\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/redactie.radiocentraal.org\/home\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/redactie.radiocentraal.org\/home\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14656"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/redactie.radiocentraal.org\/home\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14656\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/redactie.radiocentraal.org\/home\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14656"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/redactie.radiocentraal.org\/home\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14656"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/redactie.radiocentraal.org\/home\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14656"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}